Zasiedzenie służebności drogi

Anna Błach        06 kwietnia 2016        10 komentarzy

Kodeks cywilny wskazuje, że służebność gruntowa może być nabyta również przez zasiedzenie. Może się tak stać tylko w wypadku, gdy służebność polega na korzystaniu z trwałego i widocznego urządzenia.

Służebność gruntowa to prawo, które polega na obciążeniu jednej nieruchomości (tzw. nieruchomość obciążona), w celu zwiększenia użyteczności innej nieruchomości (tzw. nieruchomości władnąca).

Właściciel nieruchomości władnącej dostaje uprawnienie do korzystania w oznaczonym zakresie z nieruchomości obciążonej np. do przejazdu i przechodu przez drogę należącą do sąsiada. Stwierdzenie zasiedzenia służebności drogi koniecznej następuję na podstawie postanowienia Sądu, zatem w celu zasiedzenia niezbędne jest skierowanie do sądu wniosku o stwierdzenie zasiedzenia służebności. Właściwym do rozpoznania takiej sprawy będzie sąd rejonowy właściwy dla miejsca położenia nieruchomości, na której zlokalizowana jest droga będąca przedmiotem zasiedzenia.

Przez trwałe i widoczne urządzenie należy rozumieć trwałą postać widocznego przedmiotu będącego rezultatem świadomego działania człowieka, który ponadto odpowiada treści służebności pod względem gospodarczym. Nie może ono zatem powstać wskutek działania sił natury. Charakter tego urządzenia ma być trwały, a nie chwilowy, i musi ono być widoczne.

Zgodnie z orzecznictwem i praktyką sądową przykładami trwałego i widocznego urządzenia na nieruchomości, będą: rowy odwadniające, nasypy, rury, studnie, groble, utwardzenia na gruncie szlaku drożnego, mostki widoczne na powierzchni ziemi wraz z dołączonymi do nich rurami kanalizacyjnymi znajdującymi się pod powierzchnią gruntu.

Samo przejeżdżanie przez grunt niemający urządzonej drogi nie może doprowadzić do zasiedzenia. Także wskutek jedynie zniwelowania terenu i zasypania nierówności nie powstaje utwardzony konkretny szlak drożny o wytyczonym przebiegu. Nie jest to bowiem wynik świadomego i pozytywnego działania ludzkiego w celu przystosowania drogi. Co więcej, zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z 2011r. jedynie wykonanie trwałego i widocznego urządzenia przez samego posiadacza nieruchomości w zakresie służebności gruntowej drogi dojazdowej jest przesłanką zasiedzenia tej służebności.

Dla stwierdzenia zasiedzenia służebności gruntowej (podobnie jak zasiedzenia nieruchomości) wymagane jest samoistne posiadanie gruntu przez 20 lat, jeżeli posiadacz jest w dobrej wierze. Jeżeli posiadacz jest w złej wierze nabycie własności może nastąpić po 30 latach. Nieprzerwane posiadanie samoistne to faktyczne władanie rzeczą jak właściciel, wykonywane w sposób ciągły.

Co powinien zawierać wniosek o zasiedzenie drogi?

We wniosku o stwierdzenie zasiedzenia służebności drogi koniecznej należy opisać przebieg drogi. Należy również wskazać wszystkich właścicieli nieruchomości przez, które przebiega służebność będąca przedmiotem zasiedzenia. Niezbędne jest również wskazanie na czym polega trwałe i widoczne urządzenie wykonane na cudzym gruncie i przez jaki okres czasu korzystano z trwałego i widocznego urządzenia. We wniosku powołać należy wszelkie dowody, które potwierdzą istnienie przesłanek uzasadniających stwierdzenie zasiedzenia służebności drogi koniecznej.

{ 10 komentarze… przeczytaj je poniżej albo dodaj swój }

janusz Wrzesień 9, 2016 o 00:17

Witam serdecznie
Zwracam się z następującym problemem. Od 30 lat aby dostac się do domu korzystam z innej posesji na której znajduje się droga, jest ona w zasadzie ubita kołami samochodów, miejscami utwardzona gruzem a więc brak jest trwałego urządzenia. Przez poprzednie 23 lat droga wiodła przez środek działki, od 7 biegnie natomiast inną trasą ale nadal w graniach tej samej nieruchomości. Czy w takiej sytuacji jest mozliwość zasiedzenia takiej drogi, chociażby w złej wierze? dodam że oprócz mnie z drogi tej korzysta kilka innych rodzin.

Odpowiedz

Anna Błach Wrzesień 9, 2016 o 10:30

Zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego zasiedzenie bez aktu notarialnego można stwierdzić tylko w złej wierze (to ograniczenie nie dotyczy jedynie przedsiębiorstw użyteczności publicznej). Czyli w Pana przypadku konieczne jest 30 lat. Można jednak zawalczyć przed sądem o zasiedzenie nieruchomości pod pewnymi warunkami. Proszę się skonsultować z adwokatem.

Odpowiedz

teresa Październik 23, 2016 o 19:48

Witam, co konkretnie oznaczac bedzie dla mnie sluzebnosc drogi przez zasiedzenie, co mi wolno a czego nie. Jestem osoba ktora ubiega sie o sluzebnosc na innej dzialce

Odpowiedz

Anna Błach Październik 24, 2016 o 08:47

Będzie Pani mogła korzystać z drogi – czyli uzyska Pani prawo przejazdu i przechodu. Korzystać z drogi może Pani ale także Pani rodzina lub inne osoby mieszkające w domu do którego prowadzi droga np najemcy. Mogą oczywiście Pani goście tez przejeżdżać przez droge. Ponadto ma Pani prawo wpuszczać na drogę wszystkie pojazdy w takim zakresie w jakim konieczne jest to do korzystania z domu, do którego prowadzi droga. A zatem moze na drogę wjechać wóz z opałem, szambiarka, kurier, wóz dostawczy itp. Nie będzie Pani jednak właścicielem drogi co oznacza, że nie musi Pan dbać o stan drogi ani opłacać podatków.

Odpowiedz

Tomasz Listopad 7, 2016 o 23:51

Witam serdecznie.
Czy w sytuacji, gdy właściciel spełnił przesłanki do zasiedzenia służebności drogi, ale nie skierował wniosku do sądu i sprzedał nieruchomość nowy właściciel może wystąpić z takim wnioskiem?

Odpowiedz

Anna Błach Listopad 17, 2016 o 17:59

Tak, jeśli obecny posiadacz służebności może doliczyć sobie okres posiadania swoich poprzedników.

Odpowiedz

Iza Luty 24, 2017 o 13:36

Witam serdecznie.
Mój tata ma sprawę o zasiedzenie drogi, jest jej właścicielem a droga przechodzi prze taty działkę.
Co trzeba zrobić by nie stracić dostępu do drogi.
Pozdrawiam.

Odpowiedz

Anna Błach Maj 11, 2017 o 18:46

Właściciel nie traci dostępu do swojej działki w przypadku gdy zostanie ta działka obciążona obowiązkiem służebności drogi koniecznej. Zarówno właściciel jak i osoba uprawniona (własciciel nieruchomości, na rzecz którego zostanie stwierdzone zasiedzenie) mogą z działki korzystać.

Odpowiedz

tomasz Kwiecień 14, 2017 o 11:13

Ty — zaktualizuj informacje
dzien dobry
złożyłem do sądu wniosek o ustanowienie służebności drogi do mojej działki. służebność ma przebiegać przez działke należaca do sasiadki która jako pierwsza jest od drogi publicznej, moja działka jest druga w kolejności
teraz sie zdenerwowała i powiedziałą ze wzięłłą adwokata i bedziemy płącić za przejazd. Jest to czysta złośliwość. korzystamy z tej drogi od ponad 30 lat, kilka lat temu trzeci sąsia który ma działkę trzecią w kolei złożył taki sam wniosek i wtedy sąsiadka jak i ja zgodziliśmy się nieodpłątnie na to aby normalnie korzystał z tej drogi dojazdowej. Teraz ta pierwsza sąsiadka się uburzyła że złożylismy sprawe do sądu i nic jej nie powiedzieliśmy, ale prawda jest taka że jest to bardzo cięzka osoba i z nie było mowy o tym aby sie z nią dogadać. chce przepisac dom i działkę synowi więc chciałęm załatwić od razu ta służebność drogi. Pytanie jest takie czy ta sąsiada może wogóle w jaki s sposób mnie zablokować i żądać jakiś pieniedzy ode mnie?

Odpowiedz

Anna Błach Kwiecień 19, 2017 o 19:05

Możliwe jest zasiedzenie służebności drogi koniecznej (czyli bezpłatne nabycie prawa do korzystanie z użytkowanej dotąd drogi) oraz ustanowienie służebności odpłatnie. Z tego co Pn napisał wynika, że złożył Pan wniosek nie o zasiedzenie ale o ustanowienie służebności, a w toku postępowania uczestnik na którego działce ma być prowadzona droga ma prawo wystąpić z roszczeniem o zapłatę wynagrodzenia za ustanowienie tej służebności. Rozwiązaniem z tej sytuacji byłoby złożenie wniosku o zasiedzenie służebności drogi koniecznej (jeśli oczywiście spełnione są przesłanki do zasiedzenia) a w sprawie o ustanowienie służebności złożenie wniosku o zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia sprawy o zasiedzenie.

Odpowiedz

Dodaj komentarz

Poprzedni wpis:

Następny wpis: